Dialoog onder Druk: Onmisbaar voor scholen van nu!
- Valérie Grootveld
- 17 dec 2025
- 4 minuten om te lezen
Misschien komt het je als onderwijsprofessional wel bekend voor; gedoe in de klas, een conflict dat tussen leerlingen blijft sluimeren, botsende meningen en felle discussies, gevolgd door nare opmerkingen onderling en incidenten op de gangen en het schoolplein. Kortom, een sfeer die niet veilig aanvoelt, merken we allemaal op. Leerlingen hebben hier last van, maar professionals in het onderwijs voelen hierdoor ook dat de grip wegglijdt. Op breder vlak in de samenleving heerst het gevoel dat we verder van elkaar komen af te staan. Jongeren groeien op in een wereld waarin discussies over identiteit, afkomst, religie, politiek en maatschappelijke thema’s steeds sneller verharden. Zowel online als offline. Waar een gesprek ooit een uitwisseling van ideeën was, verandert het nu vaak in een botsing van overtuigingen. Emoties lopen hoog op en de druk om direct te reageren is groot. En als het spannend wordt, trekken mensen zich terug in hun eigen gelijk. Hierdoor wordt de verbinding die we graag zouden zien steeds lastiger te maken.
Die dynamiek zien we ook in de klas. Docenten voelen handelingsverlegenheid wanneer gesprekken escaleren. Leerlingen zijn bang om iets verkeerd te zeggen, of juist zo overtuigd van hun eigen standpunt dat ze geen ruimte meer voelen voor het verhaal van een ander. En toch is het klaslokaal precies de plek waar jongeren leren hoe je met verschil om gaat. Niet door het gesprek te vermijden, maar wel door in dialoog te blijven op momenten dat het spannend wordt.
De training Dialoog onder Druk van WIJSchool is een bewezen effectief instrument voor scholen, waarmee docenten de cyclus van onveiligheid kunnen doorbreken.
Effectieve bewezen methode
In een recent Nederlands onderzoeksrapport naar interventies tegen discriminatie in het onderwijs (door Verweij en Spectrum) staat een interessante conclusie. In het onderzoek benoemen zij specifiek de training Dialoog onder Druk als een interventie die bijdraagt om discriminatie in de klas bespreekbaar te maken. Wat opvalt, is dat deze training door leerlingen én docenten wordt ervaren als een eyeopener. Deze training creëert volgens het onderzoek ruimte om het ongemak toe te laten. Ruimte om te spreken, te luisteren en te leren.
Met andere woorden: Dialoog onder Druk doorbreekt het stilzwijgen dat vaak ontstaat zodra het schuurt.
Waarom het werkt
Deze training draait niet om het overdragen van nieuwe informatie. Het probleem zit in de spanning van het gesprek. In de angst om te falen. In de reflex om te verdedigen. In de neiging om te willen winnen. We oefenen in deze training de vaardigheid hoe om te gaan met de dilemma's die juist onder hoogspanning spelen.
Wijschool traint het gesprek durven aangaan
Wij laten docenten ervaren hoe het is om op een andere manier naar situaties te kijken. Docenten leren hoe te reageren op een manier dat de spanning afneemt. Docenten oefenen bewust met het herkennen van (hun eigen) emoties, het opbouwen van vertrouwen en het stellen van de juiste vragen. Ze openen de ruimte om gesprekken aan te gaan die ze eerder wellicht uit de weg gaan, waardoor docenten leerlingen uitnodigen om daadwerkelijk in dialoog te gaan. Als docenten deze vaardigheden beheersen, kan het effect op leerlingen echte verandering geven. Leerlingen die eerder dichtklapten of wegkropen, beginnen te spreken.
Wat het oplevert
Na een training Dialoog onder Druk ontstaat er rust. Niet omdat iedereen het met elkaar eens wordt, maar omdat iedereen zich gezien voelt. Ineens durft iemand te zeggen: “Ik wist niet dat dit jou raakte.” Een ander zegt: “Ik dacht dat jij mij niet zou begrijpen.” Grenzen worden duidelijk, maar verbinding blijft mogelijk.
Het is precies die vaardigheid, het gesprek blijven voeren wanneer het spannend is, die jongeren nodig hebben in deze tijd. Niet alleen in de klas, maar in hun leven. In relaties, op werk, in de samenleving. Het in veilige omstandigheden werken én leren vergroot het werkplezier van docenten en het leerrendement van leerlingen. Dialoog onder Druk, is onderdeel van de WIJschool methodiek en levert een aanzienlijke bijdrage aan het versterken van de sociale veiligheid op scholen.
Een investering in de toekomst
De training Dialoog Onder Druk biedt een investering in het uitbreiden en versterken van de gereedschappen die docenten tot hun beschikking hebben. Het versterken van vaardigheden draagt niet alleen bij aan een prettige sfeer, ook worden klassen, gangen en pleinen ruimten waar leerlingen op een waardevolle manier kunnen oefenen in het omgaan met emoties en spanning. Om tot leren te komen is veiligheid immers essentieel. Dialoog onder Druk legt de basis voor empathie, veerkracht en verantwoordelijkheid. Het leert jongeren geen mening, maar een houding. Het leert niet hoe je een discussie wint, maar hoe je een gesprek draagt. En dat is misschien wel het belangrijkste wat we jongeren kunnen meegeven in een wereld waarin de druk om hard te zijn groter wordt.
Wil je meer weten over Dialoog onder Druk? Of wil je weten wat WIJschool nog meer kan betekenen voor jouw school?
Stuur ons een bericht, wij denken graag mee.

Opmerkingen